Cypr chce zakazać social mediów dzieciom poniżej 15 lat

Cypryjski rząd przyjął plan ochrony dzieci korzystających z mediów społecznościowych. Jednym z najważniejszych proponowanych rozwiązań jest ustanowienie 15 lat jako minimalnego wieku dostępu do platform społecznościowych. Serwisy miałyby również obowiązek skutecznego sprawdzania wieku użytkowników.

Nie oznacza to jednak, że zakaz social mediów już obowiązuje. Projekt nowych przepisów ma zostać w najbliższych dniach skierowany do konsultacji publicznych, a głosowanie nad ustawą zaplanowano na grudzień. Dopiero wtedy poznamy ostateczny zakres ograniczeń i termin ich wprowadzenia.

Zakaz social mediów dla dzieci poniżej 15 lat

Rada Ministrów zaproponowała ustanowienie na Cyprze tak zwanego cyfrowego wieku pełnoletności. Granicą pozwalającą na korzystanie z mediów społecznościowych miałoby być ukończenie 15 lat.

Plan ma obejmować platformy, na których użytkownicy tworzą profile, publikują treści i publicznie kontaktują się z innymi osobami. Dotyczyć może więc największych serwisów społecznościowych, takich jak TikTok, Instagram, Facebook czy YouTube.

Ostateczna lista usług zostanie określona w projekcie przepisów. Wcześniejsze zapowiedzi cypryjskiego rządu wskazywały, że analizowane mogą być również niektóre platformy gamingowe i inne serwisy uznawane za szczególnie angażujące lub mogące prowadzić do zachowań uzależniających.

Przed przyjęciem ustawy przeprowadzona ma zostać także ocena wpływu proponowanych regulacji na prawa dzieci.

98 proc. młodych mieszkańców korzysta z platform

Jak poinformował wiceminister ds. badań, innowacji i polityki cyfrowej Nikodemos Damianou, z mediów społecznościowych aktywnie korzysta aż 98 proc. młodych ludzi na Cyprze.

Według danych przedstawionych przez rząd jest to najwyższy odsetek w całej Unii Europejskiej.

Cypryjskie władze zwracają również uwagę na słabe wyniki młodych użytkowników w zakresie krytycznej oceny informacji. Problemem ma być nie tylko czas spędzany przed ekranem, ale także trudność z rozpoznawaniem dezinformacji, manipulacji i innych zagrożeń występujących w internecie.

Rząd powołuje się ponadto na międzynarodowe badania łączące nadmierne korzystanie z mediów społecznościowych z zachowaniami uzależniającymi, zaniedbywaniem innych aktywności, konfliktami z otoczeniem i zakłóceniami codziennego funkcjonowania.

Platformy będą musiały sprawdzać wiek

Jednym z najważniejszych elementów planu ma być obowiązkowa i wiarygodna weryfikacja wieku.

Obecnie podczas zakładania konta użytkownik zazwyczaj sam wpisuje datę urodzenia. Dziecko może więc podać nieprawdziwy rok i ominąć ograniczenia przewidziane w regulaminie platformy.

Po zmianie przepisów firmy technologiczne nie mogłyby ograniczać się do takiej deklaracji. To operatorzy serwisów mieliby odpowiadać za wdrożenie mechanizmów pozwalających potwierdzić, czy użytkownik osiągnął wymagany wiek.

Szczegóły dotyczące kontroli, odpowiedzialności platform i ewentualnych sankcji mają zostać przedstawione w projekcie ustawy.

Weryfikacja bez pokazywania platformie dokumentu

Cypr zamierza wykorzystać rozwiązanie do potwierdzania wieku opracowywane w Unii Europejskiej. System ma pozwalać użytkownikowi wykazać, że ukończył wymagany wiek, bez udostępniania platformie nazwiska, daty urodzenia, numeru dokumentu i innych zbędnych informacji.

Cypryjska wersja mechanizmu ma zostać połączona z aplikacją Cyfrowy Obywatel. Jej wdrożenie zapowiadane jest na 2027 rok, po przeprowadzeniu testów technicznych i kontroli bezpieczeństwa.

Cypr nie chce pozostawić odpowiedzialności rodzicom

Zdaniem rządu bezpieczeństwo dzieci w internecie nie może zależeć wyłącznie od rodziców, samych nieletnich ani dobrowolnych działań firm technologicznych.

Trzecim filarem planu jest więc edukacja. Zapowiedziano zmiany w programach szkolnych, szkolenia dla nauczycieli oraz kampanie kierowane do uczniów i rodziców.

Tematy związane z bezpiecznym i świadomym korzystaniem z internetu mają zostać wprowadzone na różnych poziomach edukacji. Zaktualizowane zostaną również programy informatyki w szkołach średnich i technicznych.

Plan przewiduje ponadto rozwój cypryjskiego Safer Internet Centre oraz utworzenie mechanizmów zgłaszania i obsługi zdarzeń internetowych dotyczących nieletnich.

Cypryjski projekt i unijne przepisy to nie to samo

Zmiany zapowiedziane przez Cypr wpisują się w szerszą europejską debatę dotyczącą dostępu dzieci do platform społecznościowych, serwisów wideo, gier internetowych i chatbotów wykorzystujących sztuczną inteligencję.

Unia Europejska pracuje nad własnymi rozwiązaniami obejmującymi konta dziecięce, kontrolę rodzicielską, weryfikację wieku oraz funkcje projektowane w sposób zachęcający użytkownika do jak najdłuższego pozostawania przed ekranem.

Są to jednak odrębne działania. Cypr przygotowuje własną ustawę z granicą wieku ustaloną na 15 lat, choć planowany system weryfikacji ma wykorzystywać europejską infrastrukturę cyfrową.

Zakaz jeszcze nie obowiązuje

Na razie cypryjska granica 15 lat pozostaje propozycją zatwierdzoną przez Radę Ministrów.

Projekt ma zostać opublikowany w ramach konsultacji prowadzonych między innymi przez platformę Citizen’s Voice. W rozmowach mają uczestniczyć również organizacje młodzieżowe i podmioty zajmujące się prawami dzieci.

Głosowanie nad ustawą zaplanowano na grudzień. Dopiero po zakończeniu prac będzie wiadomo, kiedy ograniczenia zaczną obowiązywać, które platformy zostaną nimi objęte oraz w jaki sposób będą sprawdzane konta istniejące już przed wejściem nowych przepisów w życie.

Źródła: Rada Ministrów Republiki Cypryjskiej; Podsekretariat ds. Badań, Innowacji i Polityki Cyfrowej; Cyprus Mail; KNEWS; Komisja Europejska; Reuters.