NAJTAŃSZE PALIWA
NAJTAŃSZE PALIWO

Limassol

951,685 €
981,745 €
DIESEL1,986 €
POGODA
Larnaka
Bezchmurnie
19°
Odczuwalna: 20°C

Tytoń i e-papierosy. Niepokojące dane z Cypru i Polski

Tytoń i e-papierosy pozostają poważnym wyzwaniem dla zdrowia publicznego. Według szacunków WHO na Cyprze wyrobów tytoniowych używa 32,5% osób w wieku co najmniej 15 lat. To wyraźnie więcej niż średnia dla europejskiego regionu organizacji, wynosząca 24,1%.

Niepokój budzi również używanie e-papierosów przez młodzież. Problem dotyczy także Polski: w badaniu ESPAD 2024 korzystanie z nich w ostatnich 30 dniach zadeklarowało 36% uczniów w wieku 15–16 lat. Był to najwyższy wynik wśród państw uczestniczących w badaniu.

Dalsza część artykułu poniżej

Tytoń i e-papierosy pod lupą WHO

W opublikowanym 17 listopada raporcie WHO zwraca uwagę na zbyt wolne ograniczanie używania tytoniu, szczególnie wśród kobiet, oraz rozpowszechnienie e-papierosów wśród nastolatków.

Publikacja zawiera osobne zestawienia dla 53 państw europejskiego regionu WHO. Region ten obejmuje również kraje Azji Środkowej, dlatego jego średniej nie należy utożsamiać ze średnią Unii Europejskiej.

Część przywołanych danych była już wcześniej dostępna. Nowa publikacja porządkuje informacje i przedstawia sytuację poszczególnych państw — nie oznacza, że wszystkie pomiary wykonano w 2026 roku.

Cypr wyraźnie powyżej średniej

Szacowany przez WHO wskaźnik używania tytoniu na Cyprze wynosił w 2024 roku 32,5% wśród osób od 15. roku życia. Był o 8,4 punktu procentowego wyższy od średniej regionalnej.

To wskaźnik standaryzowany według wieku, ułatwiający porównywanie populacji o różnej strukturze demograficznej. Obejmuje używanie wyrobów tytoniowych, a nie wyłącznie codzienne palenie papierosów. Nie jest też wspólnym wynikiem dla tytoniu i e-papierosów.

Osobne dane dotyczą młodzieży. Profil zdrowotny Cypru z 2025 roku wskazuje, że w badaniu z 2022 roku 27% piętnastolatków zadeklarowało używanie e-papierosa w poprzednich 30 dniach.

Nie oznacza to, że wszystkie te osoby korzystały z niego codziennie.

Polska: ponad jedna trzecia badanych nastolatków

Polski obraz również jest niepokojący. Według ESPAD 2024 e-papierosa w ostatnich 30 dniach używało 36% badanych uczniów w wieku 15–16 lat, wobec średniej 22% w państwach uczestniczących w badaniu.

Jeszcze bardziej wymowny jest wskaźnik codziennego używania. W Polsce wynosił 20% — również najwięcej w tym zestawieniu. Oznacza to codzienne korzystanie przez co piątego badanego ucznia.

Polskich 36% nie należy jednak przedstawiać jako bezpośredniego odpowiednika cypryjskich 27%. Dane pochodzą z różnych badań, dotyczą innych lat i nieco innych grup wiekowych.

Oba wyniki pokazują natomiast, że kontakt nastolatków z e-papierosami jest szeroko rozpowszechniony.

Wśród kobiet zmiany zachodzą wolniej

WHO zwraca szczególną uwagę na różnicę między kobietami a mężczyznami.

Według przedstawionych szacunków odsetek mężczyzn używających tytoniu w europejskim regionie WHO spadł między 2010 a 2025 rokiem z 39,3% do 30,3%. Wśród kobiet zmniejszył się z 19,6% do 17,3%.

Oznacza to względny spadek o około 23% u mężczyzn i 12% u kobiet. W punktach procentowych zmiany wyniosły odpowiednio 9 oraz 2,3.

W 15 państwach regionu używanie tytoniu wśród dorosłych kobiet rośnie. Przy obecnym tempie zmian regionalny cel ograniczenia tego wskaźnika o 30% względem 2010 roku zostałby osiągnięty wśród kobiet dopiero w 2054 roku.

Dziewczęta równie często sięgają po te produkty

W 29 państwach regionu dziewczęta używają tytoniu równie często jak chłopcy lub częściej. W przypadku e-papierosów podobna sytuacja występuje w 35 krajach.

WHO apeluje o skuteczniejsze egzekwowanie ograniczeń reklamy, ochronę przed dymem tytoniowym oraz regulowanie nowych produktów nikotynowych z myślą o dzieciach i młodzieży.

Dla rodzin mieszkających na Cyprze i w Polsce wspólny wniosek jest praktyczny: rozmowa o nikotynie powinna obejmować również e-papierosy. Spadek popularności tradycyjnych papierosów nie wystarcza do oceny sytuacji, jeśli młodzi ludzie sięgają po inne produkty.

Źródła: WHO/Europa, OECD, EUDA — ESPAD 2024.

CYPRNEWS

Bądź na bieżąco z Cyprem

Najważniejsze wiadomości i praktyczne informacje z Cypru prosto na Twój e-mail.

Po wysłaniu formularza otrzymasz wiadomość z linkiem potwierdzającym. Adres zostanie dodany do newslettera dopiero po kliknięciu tego linku.